ΕΕ–Κίνα ξανά στο τραπέζι: Ο Σέφτσοβιτς πάει Πεκίνο – Υβριδικά, σπάνιες γαίες και το «€1 δισ. την ημέρα»
ΧΡΟΝΟΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ 8 '
Πηγή Φωτογραφίας: AP Photo//ΕΕ–Κίνα ξανά στο τραπέζι: Ο Σέφτσοβιτς πάει Πεκίνο – Υβριδικά, σπάνιες γαίες και το «€1 δισ. την ημέρα»
Η επόμενη μεγάλη αναμέτρηση Ευρώπης και Κίνας έχει ημερομηνία και τόπο: 8 και 9 Οκτωβρίου στο Πεκίνο.
Ο Ευρωπαίος Επίτροπος Εμπορίου και Οικονομικής Ασφάλειας Μάρος Σέφτσοβιτς ετοιμάζεται για έναν νέο γύρο συνομιλιών με την κινεζική πλευρά, σε μια περίοδο κατά την οποία η εμπορική σχέση των δύο οικονομικών γιγάντων έχει περάσει από τη λογική της απλής συνεργασίας σε μια πολύ πιο σκληρή διαπραγμάτευση για βιομηχανία, αυτοκίνητα, πρώτες ύλες και πρόσβαση στις αγορές.
Οι δύο πλευρές είχαν δημιουργήσει τον Ιούνιο ειδικό μηχανισμό Trade and Investment Consultations με τέσσερις βασικούς άξονες: εξισορρόπηση εμπορίου και επενδύσεων, έλεγχοι εξαγωγών, πνευματική ιδιοκτησία και μεταρρύθμιση του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου. Τότε ο Σέφτσοβιτς είχε ξεκαθαρίσει ότι το σημερινό εμπορικό status quo «δεν αποτελεί επιλογή».
Τώρα οι Βρυξέλλες θέλουν να δουν εάν ο διάλογος μπορεί να παράγει πραγματικές παραχωρήσεις.
Το μήνυμα των Βρυξελλών: Από τα λόγια στα αποτελέσματα
Οι τεχνικές συνομιλίες δεν σταμάτησαν μετά τον πρώτο γύρο. Η Κομισιόν επιβεβαίωσε ότι οι επαφές μεταξύ των δύο πλευρών συνεχίστηκαν εντατικά κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού, με τον Οκτώβριο να έχει εξαρχής τεθεί ως πολιτικό ορόσημο για «ουσιαστική πρόοδο».
Ο Σέφτσοβιτς είχε προαναγγείλει ήδη από τον Ιούνιο ότι θα ταξιδέψει το φθινόπωρο στο Πεκίνο για να αξιολογήσει τα αποτελέσματα.
Το βασικό ευρωπαϊκό επιχείρημα είναι απλό: οι κινεζικές εξαγωγές προς την Ευρώπη αυξάνονται, την ώρα που το μερίδιο των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων στην κινεζική αγορά περιορίζεται.
Και η Κομισιόν θεωρεί ότι αυτή η τροχιά δεν μπορεί να συνεχιστεί.
Φον ντερ Λάιεν: Το «δεύτερο China shock» είναι ήδη εδώ
Μόλις δύο ημέρες πριν, η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν χρησιμοποίησε ασυνήθιστα σκληρή γλώσσα στην ομιλία της για την Κατάσταση της Ένωσης.
Η πρόεδρος της Κομισιόν υπολόγισε το εμπορικό έλλειμμα της ΕΕ με την Κίνα σε περίπου €1 δισ. την ημέρα.
Και απέρριψε την άποψη ότι ένα νέο «China shock» απλώς πλησιάζει.
«Κάποιοι λένε ότι έρχεται ένα δεύτερο κινεζικό σοκ. Όμως είναι ήδη εδώ», δήλωσε, συνδέοντας την εμπορική ανισορροπία με πιέσεις αποβιομηχάνισης στην Ευρώπη.
Η προειδοποίησή της συνοδεύτηκε από ένα ακόμη μήνυμα:
«Τα λόγια είναι καλά. Αλλά οι πράξεις είναι καλύτερες».
Αυτό είναι ουσιαστικά και το πολιτικό πλαίσιο μέσα στο οποίο θα φτάσει ο Σέφτσοβιτς στο Πεκίνο.
Η νέα μεγάλη μάχη είναι τα κινεζικά υβριδικά
Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα μέτωπα αφορά πλέον τα αυτοκίνητα.
Η ΕΕ έχει ήδη επιβάλει αντισταθμιστικούς δασμούς στα αμιγώς ηλεκτρικά οχήματα κινεζικής κατασκευής, έπειτα από την έρευνα της Κομισιόν για κρατικές επιδοτήσεις. Οι οριστικοί πρόσθετοι δασμοί που τέθηκαν σε ισχύ τον Οκτώβριο του 2024 κυμαίνονται, ανάλογα με τον κατασκευαστή, από 7,8% έως 35,3%.
Όμως η αγορά μετακινήθηκε.
Οι εξαγωγές κινεζικών υβριδικών προς την Ευρώπη αυξήθηκαν κατακόρυφα και οι Βρυξέλλες αναζητούν τώρα τρόπο να αντιμετωπίσουν αυτή τη νέα πίεση.
Οι Financial Times αναφέρουν ότι η ΕΕ έχει ζητήσει από την Κίνα έναν εθελοντικό περιορισμό των εξαγωγών κινεζικών υβριδικών, με στόχο το μερίδιό τους να κινηθεί περίπου στο 15% της ευρωπαϊκής αγοράς.
Σύμφωνα με τους FT, οι εισαγωγές κινεζικών υβριδικών είχαν υπερδεκαπλασιαστεί, φτάνοντας περίπου τις 50.000 μονάδες μέχρι τον Ιούλιο του 2026.
Εάν αυτή η γραμμή παραμείνει στο τραπέζι του Πεκίνου, η αυτοκινητοβιομηχανία μπορεί να εξελιχθεί σε ένα από τα δυσκολότερα κεφάλαια της διαπραγμάτευσης.
Το δεύτερο «όπλο» του Πεκίνου: Οι σπάνιες γαίες
Υπάρχει όμως ένα πεδίο στο οποίο η εξάρτηση κινείται προς την αντίθετη κατεύθυνση.
Οι σπάνιες γαίες.
Η φον ντερ Λάιεν ανέφερε ότι η Ευρώπη εξακολουθεί να εξαρτάται από την Κίνα σε ποσοστό άνω του 80% για πολλές κρίσιμες πρώτες ύλες και έως και 90% για ορισμένες σπάνιες γαίες.
Αυτά τα υλικά είναι κρίσιμα για ηλεκτρικά αυτοκίνητα, ανεμογεννήτριες, ηλεκτρονικά, αμυντικά συστήματα και προηγμένη βιομηχανική παραγωγή.
Γι’ αυτό και οι κινεζικοί περιορισμοί στις εξαγωγές έχουν εξελιχθεί σε ζήτημα οικονομικής ασφάλειας για τις Βρυξέλλες.
Ήδη από τον Ιούνιο, ο Wang Wentao είχε διαβεβαιώσει τον Σέφτσοβιτς ότι οι υφιστάμενοι έλεγχοι στις σπάνιες γαίες και στους μόνιμους μαγνήτες δεν θα πρέπει να διαταράξουν τις ευρωπαϊκές αλυσίδες εφοδιασμού. Ο Ευρωπαίος Επίτροπος, ωστόσο, ζήτησε ευκολότερη και ταχύτερη διαδικασία αδειοδότησης για τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις.
Το Πεκίνο απαντά: «Ανοίξτε κι εσείς την αγορά»
Η κινεζική πλευρά βλέπει διαφορετικά την εμπορική αντιπαράθεση.
Το Πεκίνο κατηγορεί την Ευρωπαϊκή Ένωση ότι, ενώ ζητεί μεγαλύτερη πρόσβαση στην κινεζική αγορά, υιοθετεί η ίδια νομοθετικές και βιομηχανικές πολιτικές που δυσκολεύουν την πρόσβαση κινεζικών επιχειρήσεων στην Ευρώπη.
Ο εκπρόσωπος του κινεζικού υπουργείου Εμπορίου Χε Γιαντόνγκ κάλεσε την ΕΕ να τηρεί τους κανόνες του ΠΟΕ, να διατηρήσει ανοικτή την αγορά της και να αφαιρέσει, κατά την κινεζική θέση, διατάξεις που εισάγουν διακρίσεις.
Το Πεκίνο αμφισβητεί επίσης την ευρωπαϊκή ανάγνωση περί αθέμιτης κρατικής στήριξης και θεωρεί ότι μέρος των μέτρων των Βρυξελλών αποτελεί προστατευτισμό.
Άρα, στο Πεκίνο δεν θα υπάρχει μόνο ευρωπαϊκή λίστα απαιτήσεων. Θα υπάρχει και κινεζική.
Πίσω από τα αυτοκίνητα κρύβεται μια πολύ μεγαλύτερη μάχη
Η σύγκρουση δεν αφορά πλέον μόνο EVs και δασμούς.
Αφορά το ποιος θα διατηρήσει τη βιομηχανική παραγωγή του σε έναν κόσμο όπου η Κίνα διαθέτει τεράστια παραγωγική δυναμικότητα και η Ευρώπη προσπαθεί να περιορίσει στρατηγικές εξαρτήσεις χωρίς να κλείσει την αγορά της.
Η Κομισιόν έχει ήδη δημιουργήσει μαζί με την Κίνα μηχανισμό παρακολούθησης των εμπορικών ροών, ώστε να εντοπίζονται έγκαιρα κλάδοι στους οποίους εμφανίζονται απότομες ανισορροπίες.
Οι FT αναφέρουν ότι οι Βρυξέλλες εξετάζουν παρόμοια λογική εξισορρόπησης και σε άλλους βιομηχανικούς κλάδους, μεταξύ των οποίων τα χημικά, ενώ ζητούν παράλληλα αύξηση των κινεζικών εισαγωγών ευρωπαϊκών προϊόντων.
Και την ίδια ώρα η Ευρώπη κοιτάζει προς Καναδά
Εδώ η εμπορική διαπραγμάτευση αποκτά καθαρά γεωπολιτικό χαρακτήρα.
Την ώρα που η Ευρώπη προσπαθεί να επανακαθορίσει τους όρους της οικονομικής σχέσης της με την Κίνα, η φον ντερ Λάιεν προωθεί μια πολύ στενότερη σχέση με τον Καναδά.
Η πρόταση για ένα πρωτοφανές καθεστώς «συνδεδεμένου μέλους» θα μπορούσε, εφόσον προχωρήσει, να διευρύνει τη συνεργασία πέρα από την CETA σε άμυνα, τεχνολογία, ενέργεια και Αρκτική. Ωστόσο, μια τέτοια κίνηση απαιτεί πολιτική συμφωνία των «27» και ήδη αντιμετωπίζει επιφυλάξεις.
Δεν πρόκειται για δύο άμεσα συνδεδεμένες διαπραγματεύσεις.
Αποτυπώνουν όμως την ίδια ευρωπαϊκή στρατηγική αναζήτηση: λιγότερες επικίνδυνες εξαρτήσεις και περισσότερες εναλλακτικές συμμαχίες και αλυσίδες εφοδιασμού.
Η Ευρώπη επιχειρεί να ισορροπήσει ανάμεσα σε δύο κινδύνους
Για τις Βρυξέλλες υπάρχει μια δύσκολη ισορροπία.
Από τη μία, η Κίνα είναι υπερβολικά μεγάλη αγορά και παραγωγική δύναμη για να υπάρξει πλήρης οικονομική αποσύνδεση χωρίς τεράστιο κόστος για την Ευρώπη.
Από την άλλη, οι Βρυξέλλες θεωρούν πλέον ότι η υπερβολική εξάρτηση από την κινεζική παραγωγή —ιδιαίτερα σε κρίσιμες πρώτες ύλες και στρατηγικές τεχνολογίες— αποτελεί κίνδυνο για την οικονομική ασφάλεια της Ένωσης.
Γι’ αυτό και ο Σέφτσοβιτς πηγαίνει στο Πεκίνο όχι για να κόψει τις εμπορικές γέφυρες, αλλά για να επιχειρήσει να αλλάξει τους όρους τους.
Οι 8–9 Οκτωβρίου μπορούν έτσι να εξελιχθούν σε κρίσιμο τεστ: αν Ευρώπη και Κίνα μπορούν να μετατρέψουν μήνες διαλόγου σε συγκεκριμένο συμβιβασμό — ή αν το 2026 θα μείνει ως η χρονιά που ο εμπορικός ανταγωνισμός των δύο πλευρών πέρασε σε μια πολύ σκληρότερη φάση.
Πηγή: pagenews.gr
Διαβάστε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο
