Μητσοτάκης: Ο «Δαίδαλος» αλλάζει τον χάρτη – Επένδυση 58,9 εκατ. και ελληνικό άλμα στην Τεχνητή Νοημοσύνη

Στο Λαύριο η παρουσίαση της νέας εθνικής υπερυπολογιστικής υποδομής, με τη συμμετοχή του πρωθυπουργού. Από το ιστορικό εργοστάσιο ηλεκτρισμού στον ψηφιακό μετασχηματισμό, η Ελλάδα επιχειρεί να αποκτήσει ισχυρότερη θέση στον ευρωπαϊκό ανταγωνισμό για την Τεχνητή Νοημοσύνη.

Από το βιομηχανικό Λαύριο στη νέα εποχή της ψηφιακής ισχύος

Ένα νέο κεφάλαιο στην τεχνολογική στρατηγική της Ελλάδας ανοίγει με την παρουσίαση του υπερυπολογιστή «Δαίδαλος» στο Λαύριο, παρουσία του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη.

Η εκδήλωση, που διοργανώνεται από το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, αναδεικνύει τη φιλοδοξία της χώρας να αποκτήσει ισχυρότερη θέση στην ευρωπαϊκή έρευνα, στην ανάπτυξη προηγμένων ψηφιακών εφαρμογών και στην αξιοποίηση της Τεχνητής Νοημοσύνης.

Η νέα υποδομή εγκαταστάθηκε στον ιστορικό χώρο του πρώην Ηλεκτρικού Σταθμού Λαυρίου, ο οποίος μετατράπηκε σε σύγχρονο Κέντρο Δεδομένων.

Ο συμβολισμός είναι ιδιαίτερος: ένας χώρος που συνδέθηκε με τη βιομηχανική ανάπτυξη της Ελλάδας φιλοξενεί πλέον μια υποδομή σχεδιασμένη για τις ανάγκες της οικονομίας των δεδομένων.

Πέρα από την τεχνολογική διάσταση, ο «Δαίδαλος» αποτελεί και μια σημαντική πολιτική επιλογή. Η κυβέρνηση επενδύει στη δημιουργία εγχώριων υπολογιστικών δυνατοτήτων, με στόχο πανεπιστήμια, ερευνητικά κέντρα και επιχειρήσεις να μπορούν να αναπτύσσουν εφαρμογές χωρίς να εξαρτώνται αποκλειστικά από υποδομές του εξωτερικού.

Επένδυση 58,9 εκατ. ευρώ με ευρωπαϊκή χρηματοδότηση

Το έργο υλοποιήθηκε από το Εθνικό Δίκτυο Υποδομών Τεχνολογίας και Έρευνας, ΕΔΥΤΕ – GRNET, με συνολικό προϋπολογισμό 58,9 εκατομμυρίων ευρώ.

Η χρηματοδότηση συνδέεται με το Εθνικό Σχέδιο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0», το ευρωπαϊκό πρόγραμμα NextGenerationEU και την Κοινή Επιχείρηση EuroHPC.

Η συμμετοχή ευρωπαϊκών πόρων εντάσσει τον «Δαίδαλο» σε μια ευρύτερη προσπάθεια ενίσχυσης των υπερυπολογιστικών υποδομών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Η στρατηγική αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε μια περίοδο κατά την οποία η πρόσβαση σε προηγμένη υπολογιστική ισχύ αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για την επιστημονική έρευνα και την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων.

Η αξία της επένδυσης, ωστόσο, δεν θα κριθεί αποκλειστικά από το ύψος της χρηματοδότησης ή τα τεχνικά χαρακτηριστικά του συστήματος.

Το βασικό ζητούμενο είναι η αξιοποίηση της υποδομής από την ελληνική ερευνητική και παραγωγική κοινότητα, η δημιουργία νέων εφαρμογών και η μεταφορά της επιστημονικής γνώσης στην πραγματική οικονομία.

Μητσοτάκης και το πολιτικό στοίχημα της Τεχνητής Νοημοσύνης

Η συμμετοχή του Κυριάκου Μητσοτάκη στην εκδήλωση αποτυπώνει τη σημασία που αποδίδει η κυβέρνηση στον ψηφιακό μετασχηματισμό.

Η Τεχνητή Νοημοσύνη δεν αντιμετωπίζεται πλέον μόνο ως ζήτημα τεχνολογικής ανάπτυξης, αλλά και ως παράγοντας οικονομικής πολιτικής, δημόσιας διοίκησης και παραγωγικής ανασυγκρότησης.

Για την Ελλάδα, το κρίσιμο ερώτημα είναι εάν οι επενδύσεις σε ψηφιακές υποδομές μπορούν να οδηγήσουν σε μεγαλύτερη παραγωγικότητα, νέες θέσεις εξειδικευμένης εργασίας και ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας.

Ο «Δαίδαλος» δημιουργεί τις τεχνικές προϋποθέσεις για μια τέτοια εξέλιξη.

Η πραγματική απόδοση της επένδυσης θα εξαρτηθεί από την πρόσβαση των χρηστών, την επάρκεια εξειδικευμένου προσωπικού και την ικανότητα των επιχειρήσεων να αξιοποιήσουν τις νέες δυνατότητες.

Η κυβερνητική επιδίωξη είναι η Ελλάδα να μην περιοριστεί στον ρόλο του καταναλωτή ξένων τεχνολογικών λύσεων, αλλά να ενισχύσει τη δική της δυνατότητα ανάπτυξης και εκπαίδευσης προηγμένων μοντέλων.

Παπαστεργίου: «Ένα μηχάνημα που μπορεί να εκπαιδεύσει μοντέλα»

Ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης Δημήτρης Παπαστεργίου είχε περιγράψει στο ΕΡΤnews τον πρακτικό ρόλο της νέας υποδομής.

«Ο Δαίδαλος είναι ένα μηχάνημα που μπορεί να εκπαιδεύσει μοντέλα», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Όπως εξήγησε, πολλά ελληνικά πανεπιστήμια, ερευνητικοί φορείς και επιχειρήσεις διαθέτουν ήδη ιδέες ή εφαρμογές που έχουν δοκιμαστεί σε περιορισμένη κλίμακα.

Το πρόβλημα είναι ότι η ανάπτυξή τους απαιτεί πολύ μεγαλύτερη υπολογιστική ισχύ.

«Υπάρχουν πολλά πανεπιστήμια και ερευνητικοί φορείς αλλά και επιχειρήσεις, οι οποίες έχουν κάτι στο μυαλό τους ή έχουν δοκιμάσει σε μικρότερη κλίμακα κάτι», επισήμανε ο υπουργός.

Ο ίδιος τόνισε ότι η πρόσβαση στην υποδομή θα μπορεί να καλύπτει ανάγκες εκπαίδευσης μοντέλων χωρίς το υψηλό κόστος που συχνά συνεπάγεται η χρήση αντίστοιχων εμπορικών υπηρεσιών.

Η δυνατότητα αυτή μπορεί να έχει ιδιαίτερη σημασία για νεοφυείς και μικρομεσαίες επιχειρήσεις, οι οποίες δεν διαθέτουν τους οικονομικούς πόρους μεγάλων διεθνών τεχνολογικών ομίλων.

Τι μπορεί να προσφέρει ο «Δαίδαλος» στην υγεία, την ενέργεια και τη βιομηχανία

Οι υπερυπολογιστές χρησιμοποιούνται για εργασίες που απαιτούν τεράστια υπολογιστική ισχύ και δεν μπορούν να εκτελεστούν αποτελεσματικά από συμβατικά συστήματα.

Στην ιατρική έρευνα μπορούν να υποστηρίξουν την ανάλυση μεγάλων συνόλων βιοϊατρικών δεδομένων, την ανάπτυξη υπολογιστικών μοντέλων και τη μελέτη πολύπλοκων βιολογικών διαδικασιών.

Στην κλιματική επιστήμη μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την ανάπτυξη και εκτέλεση μοντέλων πρόγνωσης, την ανάλυση ακραίων καιρικών φαινομένων και τη μελέτη των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής.

Στην ενέργεια μπορούν να υποστηρίξουν προσομοιώσεις δικτύων, προβλέψεις ζήτησης και τη βελτιστοποίηση της λειτουργίας σύνθετων ενεργειακών συστημάτων.

Στις μεταφορές και στη βιομηχανία προσφέρουν δυνατότητες προηγμένων προσομοιώσεων, βελτιστοποίησης παραγωγικών διαδικασιών και ανάπτυξης νέων υλικών.

Οι δυνατότητες αυτές δεν σημαίνουν ότι τα αποτελέσματα θα προκύψουν αυτομάτως. Απαιτούνται ερευνητικά έργα, εξειδικευμένες ομάδες και διαρκής συνεργασία ανάμεσα στο κράτος, στα πανεπιστήμια και στις επιχειρήσεις.

PHAROS: Το ελληνικό εργοστάσιο Τεχνητής Νοημοσύνης

Ο «Δαίδαλος» αποτελεί τον βασικό υπολογιστικό πυρήνα του ελληνικού εργοστασίου Τεχνητής Νοημοσύνης PHAROS.

Η συγκεκριμένη πρωτοβουλία αποσκοπεί στη σύνδεση της προηγμένης υπολογιστικής υποδομής με υπηρεσίες, τεχνογνωσία και εργαλεία που θα μπορούν να αξιοποιούν ερευνητές και επιχειρήσεις.

Το PHAROS φιλοδοξεί να λειτουργήσει ως οργανωμένο οικοσύστημα ανάπτυξης εφαρμογών Τεχνητής Νοημοσύνης, προσφέροντας πρόσβαση σε πόρους που μέχρι σήμερα ήταν δύσκολο να εξασφαλιστούν σε εθνικό επίπεδο.

Ο στόχος δεν είναι μόνο η ανάπτυξη μεγάλων μοντέλων, αλλά και η ενίσχυση εφαρμογών με πρακτική χρησιμότητα σε κρίσιμους τομείς της οικονομίας.

Σύμφωνα με τον κυβερνητικό σχεδιασμό, η διαχείριση του εγχειρήματος θα πραγματοποιείται μέσω εταιρικού σχήματος με συμμετοχή 70% του Υπερταμείου και 30% του Δημοσίου.

Η επιλογή αυτή αποσκοπεί στην εξασφάλιση μεγαλύτερης ευελιξίας για συνεργασίες, τεχνολογικές συμφωνίες και επενδύσεις.

Ο Δημήτρης Παπαστεργίου, αναφερόμενος στην ανάγκη ταχύτερων διαδικασιών, είχε επισημάνει:

«Αυτό δεν μπορεί να γίνει με ρυθμούς ελληνικού Δημοσίου».

Η δήλωση αναδεικνύει μια βασική πρόκληση της δημόσιας τεχνολογικής πολιτικής: τη δυνατότητα γρήγορης προσαρμογής σε έναν τομέα όπου οι εξελίξεις είναι συνεχείς.

Το ευρωπαϊκό στοίχημα της τεχνολογικής αυτονομίας

Η δημιουργία του «Δαίδαλου» συνδέεται και με την ευρωπαϊκή προσπάθεια ενίσχυσης της τεχνολογικής αυτονομίας.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση επιδιώκει να περιορίσει την εξάρτησή της από τρίτες χώρες σε κρίσιμες τεχνολογίες, μεταξύ των οποίων οι ημιαγωγοί, οι υπολογιστικές υποδομές, οι υπηρεσίες νέφους και η Τεχνητή Νοημοσύνη.

Η Κοινή Επιχείρηση EuroHPC αποτελεί βασικό εργαλείο αυτής της στρατηγικής, χρηματοδοτώντας και συντονίζοντας την ανάπτυξη ισχυρών υπολογιστικών συστημάτων σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Η ελληνική συμμετοχή δημιουργεί ευκαιρίες συνεργασίας με ερευνητικούς φορείς και επιχειρήσεις άλλων κρατών-μελών.

Παράλληλα, προσφέρει τη δυνατότητα ανάπτυξης εφαρμογών προσαρμοσμένων σε ελληνικές ανάγκες, όπως η ελληνική γλώσσα, η δημόσια διοίκηση, η γεωργία, η ναυτιλία και η διαχείριση φυσικών καταστροφών.

Η ενίσχυση της εγχώριας υπολογιστικής ικανότητας μπορεί επίσης να συμβάλει στην καλύτερη διαχείριση κρίσιμων δεδομένων, υπό την προϋπόθεση ότι εφαρμόζονται οι αναγκαίες εγγυήσεις ασφάλειας και προστασίας προσωπικών δεδομένων.

Η πρόκληση για τα ελληνικά πανεπιστήμια και τις νεοφυείς επιχειρήσεις

Ένα από τα σημαντικότερα χαρακτηριστικά του νέου εγχειρήματος είναι η επιδίωξη να διευρυνθεί η πρόσβαση σε προηγμένη υπολογιστική ισχύ.

Για τα ελληνικά πανεπιστήμια, αυτό μπορεί να σημαίνει μεγαλύτερες δυνατότητες συμμετοχής σε διεθνή ερευνητικά έργα και ανάπτυξης σύνθετων επιστημονικών εφαρμογών.

Για τις νεοφυείς επιχειρήσεις, η πρόσβαση σε υπολογιστικούς πόρους μπορεί να μειώσει ένα σημαντικό εμπόδιο κατά την ανάπτυξη και δοκιμή προϊόντων.

Για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, μπορεί να διευκολύνει την υιοθέτηση εργαλείων που μέχρι πρόσφατα απαιτούσαν δυσανάλογα υψηλές επενδύσεις.

Ωστόσο, η επιτυχία προϋποθέτει διαφανείς διαδικασίες πρόσβασης, τεχνική υποστήριξη, επαρκή χρηματοδότηση της λειτουργίας και σαφή κριτήρια επιλογής έργων.

Η αξιοποίηση της υποδομής θα πρέπει να μετριέται με συγκεκριμένους δείκτες, όπως ο αριθμός ερευνητικών ομάδων που εξυπηρετούνται, οι εφαρμογές που αναπτύσσονται και η συνεργασία με την παραγωγική οικονομία.

Η επόμενη ημέρα: Από την τεχνολογική υποδομή στην πραγματική οικονομία

Τα εγκαίνια του «Δαίδαλου» σηματοδοτούν την ολοκλήρωση ενός σημαντικού σταδίου της ελληνικής ψηφιακής στρατηγικής.

Η λειτουργία ενός ισχυρού υπερυπολογιστή αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για προηγμένη έρευνα και ανάπτυξη εφαρμογών Τεχνητής Νοημοσύνης, αλλά δεν αποτελεί από μόνη της εγγύηση οικονομικής ανάπτυξης.

Το επόμενο στάδιο αφορά τη σύνδεση της υποδομής με συγκεκριμένες ανάγκες της κοινωνίας και της παραγωγής.

Η Ελλάδα διαθέτει ερευνητικό δυναμικό, πανεπιστήμια, επιστημονικές ομάδες και επιχειρήσεις που μπορούν να αξιοποιήσουν τέτοιες δυνατότητες.

Το ζητούμενο είναι η νέα επένδυση να λειτουργήσει ως σταθερή δημόσια υποδομή, με μακροχρόνια χρηματοδότηση, τεχνολογική αναβάθμιση και ουσιαστική πρόσβαση για τους χρήστες.

Με τον «Δαίδαλο», η κυβέρνηση Μητσοτάκη προχωρά σε μια σημαντική επένδυση στην εθνική υπολογιστική ικανότητα. Η πραγματική πολιτική και οικονομική της αξία θα αποτυπωθεί στον βαθμό που η νέα τεχνολογία θα μετατραπεί σε επιστημονική πρόοδο, καινοτόμες επιχειρήσεις και καλύτερες υπηρεσίες για τους πολίτες.

Πηγή: pagenews.gr