Γεραπετρίτης στον ΟΗΕ: «Δεν είστε μόνες» – Μέτωπο 72 χωρών για τις γυναίκες στον πόλεμο

Η Ελλάδα εκφώνησε την κοινή δήλωση 72 χωρών και της ΕΕ: συμμετοχή των γυναικών στις ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις, λογοδοσία για τη σεξουαλική βία και σταθερή χρηματοδότηση των δράσεων προστασίας.

«Δεν είστε μόνες».

Με αυτό το μήνυμα προς τις γυναίκες και τα κορίτσια που υποφέρουν από τον πόλεμο, 72 χώρες και η Ευρωπαϊκή Ένωση επαναβεβαίωσαν τη δέσμευσή τους για προστασία, δικαιοσύνη και ουσιαστική συμμετοχή των γυναικών στις διαδικασίες ειρήνης.

Την κοινή δήλωση εκφώνησε ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης, στις 27 Οκτωβρίου, με την ευκαιρία της ανοικτής συζήτησης του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ για την ατζέντα «Γυναίκες, Ειρήνη και Ασφάλεια».

Η ελληνική παρουσία στο βήμα ανέδειξε μια ευρεία διπλωματική σύγκλιση, με συνυπογράφοντες από διαφορετικές γεωγραφικές περιοχές. Το κοινό κείμενο συνδέει την προστασία των γυναικών στις συγκρούσεις με τη συμμετοχή τους στις αποφάσεις, την καταπολέμηση της ατιμωρησίας και την εξασφάλιση πόρων για την εφαρμογή των δεσμεύσεων.

Το ζητούμενο που θέτει η δήλωση είναι η μετάβαση από τη διακήρυξη αρχών σε συγκεκριμένη δράση.

Γυναίκες στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων

Κεντρική θέση έχει η απαίτηση να συμμετέχουν οι γυναίκες ουσιαστικά στη διαμόρφωση της ειρήνης και στη λήψη αποφάσεων:

«Ζητούμε την πλήρη, ισότιμη, ουσιαστική και ασφαλή συμμετοχή των γυναικών και την ανάληψη ηγετικού ρόλου από αυτές στις ειρηνευτικές διαδικασίες και στη λήψη αποφάσεων σε όλα τα επίπεδα».

Οι συνυπογράφοντες στηρίζουν την έκκληση του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ ώστε οι γυναίκες να αποτελούν «τουλάχιστον το ένα τρίτο των συμμετεχόντων» στις ειρηνευτικές διαδικασίες υπό την ηγεσία ή τη συνδιεύθυνση του Οργανισμού.

Η αναφορά περιλαμβάνει ρόλους διαπραγματευτριών, διαμεσολαβητριών και συντελεστριών της οικοδόμησης της ειρήνης. Αφορά επομένως τη δυνατότητα επιρροής στο περιεχόμενο των αποφάσεων, πέρα από την παρουσία στις συναντήσεις.

Παράλληλα, ζητείται η ενσωμάτωση της ατζέντας σε όλες τις ειρηνευτικές επιχειρήσεις, ακόμη και κατά τις μεταβατικές περιόδους και την αποχώρηση αποστολών. Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στη διατήρηση συμβούλων προστασίας των γυναικών και συμβούλων για θέματα φύλου.

«Τερματισμός της ατιμωρησίας» και λογοδοσία των δραστών

Το κοινό κείμενο δίνει σαφές βάρος στη δικαιοσύνη για τις παραβιάσεις που πλήττουν γυναίκες και κορίτσια:

«Καταδικάζουμε όλες τις παραβιάσεις και καταπατήσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων των γυναικών και των κοριτσιών και παραμένουμε προσηλωμένοι στον τερματισμό της ατιμωρησίας, διασφαλίζοντας τη λογοδοσία όλων των δραστών».

Στο πλαίσιο αυτό, υποστηρίζεται η προώθηση στοχευμένων κριτηρίων ένταξης σε καταλόγους κυρώσεων του ΟΗΕ. Η δήλωση αναγνωρίζει επίσης το έργο του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου και χαιρετίζει τη δημιουργία δικτύου για τη δίωξη της σεξουαλικής βίας που συνδέεται με συγκρούσεις.

Πρόκειται για πολιτική δέσμευση υπέρ της λογοδοσίας, χωρίς η κοινή δήλωση να συνιστά από μόνη της απόφαση επιβολής κυρώσεων.

Η προστασία των γυναικών και των κοριτσιών τοποθετείται ρητά στο πλαίσιο του διεθνούς δικαίου, συμπεριλαμβανομένων του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου και του δικαίου ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Στήριξη των επιζωσών και προστασία από αντίποινα

Οι χώρες και η ΕΕ καταδικάζουν «με τον πλέον κατηγορηματικό τρόπο» τη σεξουαλική βία που συνδέεται με συγκρούσεις, καθώς και όλες τις μορφές σεξουαλικής και έμφυλης βίας.

Ζητούν ολοκληρωμένη βοήθεια προς τα θύματα και τους επιζώντες, με υπηρεσίες που σώζουν ζωές, φροντίδα σεξουαλικής και αναπαραγωγικής υγείας και ψυχοκοινωνική υποστήριξη.

Ξεχωριστή αναφορά γίνεται στις γυναίκες της κοινωνίας των πολιτών: υπερασπίστριες ανθρωπίνων δικαιωμάτων, δημοσιογράφους και ακτιβίστριες για την ειρήνη.

Οι συνυπογράφοντες δεσμεύονται να τις προστατεύσουν:

«Από αντίποινα, απειλές και κάθε μορφή εκφοβισμού που αποσκοπεί στη φίμωση της φωνής τους».

Η σύνδεση αυτή έχει ιδιαίτερη διπλωματική σημασία: η συμμετοχή στις ειρηνευτικές διαδικασίες προϋποθέτει ότι οι γυναίκες μπορούν να μιλούν και να δρουν με ασφάλεια.

Χρηματοδότηση με διάρκεια, όχι αποσπασματικές δεσμεύσεις

Η δήλωση ζητεί «προβλέψιμη, επαρκή και διαρκή χρηματοδότηση» της ατζέντας «Γυναίκες, Ειρήνη και Ασφάλεια».

Το αίτημα αφορά τόσο το σύστημα του ΟΗΕ όσο και την επίσημη αναπτυξιακή βοήθεια των δωρητών. Παράλληλα, ενθαρρύνεται η υιοθέτηση ειδικών Εθνικών Σχεδίων Δράσης, με επαρκείς πόρους και αποτελεσματική εφαρμογή.

Η χρηματοδότηση αποτελεί πρακτικό κριτήριο αξιοπιστίας των δεσμεύσεων: από αυτήν εξαρτώνται η συνέχεια των υπηρεσιών προστασίας, η στήριξη της κοινωνίας των πολιτών και η δυνατότητα εφαρμογής των σχεδίων.

Τεχνητή νοημοσύνη: Εργαλείο ενδυνάμωσης, όχι στοχοποίησης

Στο κοινό κείμενο περιλαμβάνεται και η ψηφιακή διάσταση της ασφάλειας των γυναικών.

Οι αναδυόμενες τεχνολογίες, συμπεριλαμβανομένης της παραγωγικής τεχνητής νοημοσύνης, πρέπει να αξιοποιούνται για την ενδυνάμωσή τους. Απορρίπτεται η κατάχρησή τους για στοχοποίηση γυναικών —μεταξύ αυτών και όσων κατέχουν ηγετικές θέσεις— και για διάδοση ρητορικής μίσους.

Έτσι, η προστασία συνδέεται και με τις συνθήκες δημόσιας παρουσίας και συμμετοχής στο ψηφιακό περιβάλλον.

Η ελληνική διπλωματική παρουσία και το κοινό μήνυμα

Η Ελλάδα συγκαταλέγεται, μαζί με την Κολομβία, τη Δανία, τη Γαλλία, τη Λετονία, τη Λιβερία, τον Παναμά και το Ηνωμένο Βασίλειο, στα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας που έχουν συνυπογράψει τις Κοινές Δεσμεύσεις για τις Γυναίκες, την Ειρήνη και την Ασφάλεια.

Η εκφώνηση της ευρύτερης δήλωσης από τον Γιώργο Γεραπετρίτη ανέδειξε την ελληνική συμμετοχή σε αυτή τη διπλωματική προσπάθεια. Η ουσιαστική δοκιμασία παραμένει η εφαρμογή των δεσμεύσεων από τα κράτη και τους διεθνείς οργανισμούς.

Όπως καταλήγει το κοινό κείμενο:

«Εμείς, ως κράτη μέλη, παραμένουμε προσηλωμένοι στη μετατροπή των δεσμεύσεων της ατζέντας για τις Γυναίκες, την Ειρήνη και την Ασφάλεια σε συγκεκριμένη δράση για την προστασία και τη βελτίωση της θέσης όλων των γυναικών και των κοριτσιών».

Πηγή: pagenews.gr