Γιατί ο Σίσι είναι πολύτιμος για την Κίνα; Το Σουέζ, η Ρωσία και το στοίχημα των BRICS

Η παρουσία του Αιγύπτιου προέδρου στη σύνοδο Ρωσίας–Αφρικής αναδεικνύει τη σημασία του Καΐρου για το Πεκίνο. Οι εμπορικοί διάδρομοι, οι επενδύσεις και η διεκδίκηση μεγαλύτερης επιρροής στον Παγκόσμιο Νότο.

Η σύνοδος ήταν ρωσοαφρικανική, αλλά τα συμφέροντα που συναντήθηκαν στη Μόσχα ξεπερνούν τις σχέσεις του Κρεμλίνου με την αφρικανική ήπειρο. Η συμμετοχή του Αιγύπτιου προέδρου Αμπντέλ Φατάχ αλ Σίσι στην τρίτη σύνοδο Ρωσίας–Αφρικής, στις 28–29 Οκτωβρίου, φωτίζει έναν ευρύτερο ανταγωνισμό: ποιος θα χρηματοδοτήσει, θα συνδέσει και θα επηρεάσει τις οικονομίες της Αφρικής τα επόμενα χρόνια.

Για την Κίνα, η Αίγυπτος προσφέρει έναν ιδιαίτερα χρήσιμο συνδυασμό γεωγραφίας, υποδομών και διπλωματικών σχέσεων. Η Διώρυγα του Σουέζ συνδέει τις ασιατικές αγορές με τη Μεσόγειο, ενώ το Κάιρο διαθέτει πολιτική παρουσία τόσο στον αραβικό κόσμο όσο και στην Αφρική.

Η εμβάθυνση των αιγυπτορωσικών σχέσεων μπορεί, υπό προϋποθέσεις, να ενισχύσει και τις κινεζικές επιδιώξεις. Η σύγκλιση συμφερόντων, ωστόσο, χρειάζεται να μεταφραστεί σε συγκεκριμένα έργα, χρηματοδότηση και ασφαλείς εμπορικές διαδρομές.

Το Κάιρο ως γέφυρα προς την Αφρική

Στην ανάλυσή της στο Modern Diplomacy, η καθηγήτρια Νάντια Χέλμι υποστηρίζει ότι το Πεκίνο ωφελείται έμμεσα από την ενεργή παρουσία της Αιγύπτου σε φόρα συνεργασίας της Αφρικής με τη Ρωσία.

Το επιχείρημα βασίζεται στην ενίσχυση των επιλογών που διαθέτουν οι αναπτυσσόμενες χώρες. Περισσότεροι εταίροι μπορούν να σημαίνουν πρόσθετες πηγές επενδύσεων, μεγαλύτερη διαπραγματευτική ευχέρεια και ισχυρότερη παρουσία στις διεθνείς αποφάσεις.

Για την αιγυπτιακή ηγεσία, αυτή η δυνατότητα έχει πρακτική αξία. Η συνεργασία με διαφορετικά κέντρα ισχύος επιτρέπει στο Κάιρο να αναζητά οικονομικά και πολιτικά οφέλη σε περισσότερες κατευθύνσεις.

Η αιγυπτιακή επιρροή αυξάνεται όσο η χώρα μπορεί να συνδέει διαφορετικούς εταίρους, διατηρώντας περιθώρια αυτόνομης δράσης.

Το Σουέζ δίνει οικονομικό περιεχόμενο στη γεωπολιτική

Η σημασία της Αιγύπτου για την Κίνα αποτυπώνεται ήδη στη διμερή συνεργασία τους. Κατά την επίσκεψη του Σι Τζινπίνγκ στην Αίγυπτο, την 1η και 2α Σεπτεμβρίου 2026, οι δύο πλευρές συμφώνησαν στην περαιτέρω εμβάθυνση της συνολικής στρατηγικής εταιρικής σχέσης τους.

Το κοινό ανακοινωθέν περιλαμβάνει τη συνεργασία στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας «Μία Ζώνη, Ένας Δρόμος», τη στήριξη της Οικονομικής Ζώνης της Διώρυγας του Σουέζ και την ενθάρρυνση κοινών έργων σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, τεχνητή νοημοσύνη, ψηφιακό μετασχηματισμό και τοπική μεταποίηση.

Αυτό το πλέγμα δημιουργεί προοπτικές πέρα από τη διακίνηση εμπορευμάτων. Βιομηχανικές εγκαταστάσεις, αποθήκες και υπηρεσίες εφοδιαστικής μπορούν να αυξήσουν την οικονομική αξία που παραμένει στην Αίγυπτο.

Για το Πεκίνο, η προοπτική αυτή προσφέρει παραγωγική και εμπορική παρουσία σε μια κρίσιμη γεωγραφική θέση. Για το Κάιρο, το ζητούμενο είναι οι επενδύσεις να συνοδεύονται από θέσεις εργασίας, εξαγωγές και μεταφορά τεχνογνωσίας.

Τι προσθέτει η Ρωσία

Η συνάντηση Σίσι–Πούτιν στη Μόσχα περιέλαβε δύο έργα με ιδιαίτερη βαρύτητα: τον πυρηνικό σταθμό Ελ Νταμπάακαι τη δημιουργία ρωσικής βιομηχανικής ζώνης στην Οικονομική Ζώνη της Διώρυγας του Σουέζ.

Οι δύο πρόεδροι συζήτησαν επίσης τη διεύρυνση της συνεργασίας στο εμπόριο, στον τουρισμό, στην υγεία, στην εκπαίδευση και στην επιστημονική έρευνα.

Η ταυτόχρονη παρουσία κινεζικών και ρωσικών συμφερόντων στην αιγυπτιακή οικονομία δημιουργεί δυνατότητες συμπληρωματικότητας. Δημιουργεί, όμως, και απαιτήσεις συντονισμού: οι βιομηχανικές επενδύσεις χρειάζονται ενέργεια, λειτουργικές μεταφορές, πρόσβαση σε αγορές και σαφείς κανόνες.

Η γεωγραφική εγγύτητα διαφορετικών επενδύσεων μπορεί να γίνει πλεονέκτημα. Η πραγματική οικονομική διασύνδεσή τους θα κριθεί από τις επιχειρηματικές συμφωνίες και την υλοποίησή τους.

Οι BRICS και το στοίχημα της χρηματοδότησης

Οι BRICS προσφέρουν ένα πρόσθετο πεδίο επαφής ανάμεσα στην Αίγυπτο, την Κίνα και τη Ρωσία. Η χρησιμότητά τους για το Κάιρο συνδέεται με την πρόσβαση σε συνεργασίες και αναπτυξιακούς πόρους.

Η Αίγυπτος είναι μέλος της Νέας Αναπτυξιακής Τράπεζας από το 2023. Ο θεσμός, που δημιουργήθηκε από τις ιδρυτικές χώρες των BRICS, χρηματοδοτεί υποδομές και έργα βιώσιμης ανάπτυξης.

Η δυνατότητα διεύρυνσης των χρηματοδοτικών επιλογών έχει ιδιαίτερη σημασία για οικονομίες με μεγάλες επενδυτικές ανάγκες. Αντίστοιχα, η συζήτηση για συναλλαγές σε τοπικά νομίσματα αφορά την προσπάθεια περιορισμού ορισμένων συναλλαγματικών πιέσεων.

Η αποτελεσματικότητα αυτών των επιλογών θα μετρηθεί στο κόστος δανεισμού, στη διαθεσιμότητα κεφαλαίων και στην ταχύτητα ολοκλήρωσης των έργων. Η πολιτική προβολή μιας συνεργασίας αποκτά διάρκεια όταν παράγει μετρήσιμα οικονομικά αποτελέσματα.

Η ασφάλεια των διαδρομών παραμένει καθοριστική

Οι εμπορικές και επενδυτικές επιδιώξεις εξαρτώνται από τη σταθερότητα της ευρύτερης περιοχής. Η Αίγυπτος βρίσκεται δίπλα σε κρίσιμα μέτωπα και διαδρομές, από το Σουδάν και το Κέρας της Αφρικής μέχρι την Ερυθρά Θάλασσα.

Στη συνάντηση με τον Πούτιν, ο Σίσι έθεσε ζητήματα περιφερειακής αποκλιμάκωσης, σεβασμού της κυριαρχίας και εδαφικής ακεραιότητας των κρατών στο Κέρας της Αφρικής, καθώς και την υδάτινη ασφάλεια της Αιγύπτου, την οποία χαρακτήρισε υπαρξιακό ζήτημα.

Για την κινεζική στρατηγική διασύνδεσης αγορών, η ασφάλεια έχει άμεση οικονομική διάσταση. Κάθε διαταραχή στις μεταφορές μπορεί να επηρεάσει χρόνους παράδοσης, ασφάλιστρα και κόστος λειτουργίας.

Η αιγυπτιακή διπλωματική παρουσία αποκτά συνεπώς πρόσθετη αξία όταν συμβάλλει στη διαχείριση κινδύνων που απειλούν τις ίδιες τις εμπορικές υποδομές.

Το επόμενο τεστ για τον Σίσι

Η σύνοδος της Μόσχας υιοθέτησε πλαίσιο συνεργασίας για την επόμενη περίοδο, με σχέδιο δράσης για το 2027–2029και διακήρυξη για την πολιτική χρήση της τεχνητής νοημοσύνης.

Για την Αίγυπτο, η πρόκληση είναι να αξιοποιήσει τέτοιες δεσμεύσεις παράλληλα με τις σχέσεις της με την Κίνα και τους υπόλοιπους εταίρους της. Για το Πεκίνο, η ευκαιρία βρίσκεται σε μια Αίγυπτο που διαθέτει λειτουργικές υποδομές, ευρύτερη πρόσβαση στις αφρικανικές αγορές και δυνατότητα να υποστηρίζει μακροχρόνιες επενδύσεις.

Το επόμενο τεστ θα είναι συγκεκριμένο: ποια εργοστάσια θα λειτουργήσουν, ποια δίκτυα θα ολοκληρωθούν και πόση οικονομική αξία θα παραμείνει στην Αίγυπτο. Εκεί θα κριθεί πόσο ισχυρή μπορεί να γίνει η γέφυρα που επιχειρεί να χτίσει ο Σίσι.

Πηγή: pagenews.gr