Ποιος θα περάσει το φίλτρο των «5»; Η κούρσα του ΟΗΕ και το τουρκικό χαρτί που περιμένει

Η Γκρίνσπαν προηγείται με 11 θετικές ψήφους, η Νουσεϊμπέ των ΗΑΕ ξεκινά τέταρτη και ο Γκρόσι παραμένει ισχυρός διεκδικητής — Γιατί η πρωτιά στην άτυπη ψηφοφορία δεν εξασφαλίζει τη διαδοχή Γκουτέρες.

Η Ρεμπέκα Γκρίνσπαν προηγείται, ο Ραφαέλ Γκρόσι ακολουθεί και η Λάνα Νουσεϊμπέ, η υποψήφια των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, καταλαμβάνει την τέταρτη θέση στην πρώτη της άτυπη δοκιμασία για την ηγεσία των Ηνωμένων Εθνών.

Ωστόσο, η μάχη για τη διαδοχή του Αντόνιο Γκουτέρες δεν κρίνεται μόνο από τον αριθμό των υποστηρικτών. Κρίνεται και από την προέλευση των αντιρρήσεων: ένα βέτο αρκεί για να σταματήσει ακόμη και την υποψηφιότητα που συγκεντρώνει τις περισσότερες ψήφους.

Η έβδομη άτυπη ψηφοφορία στο Συμβούλιο Ασφαλείας, την Παρασκευή 30 Οκτωβρίου, έδωσε νέα εικόνα των συσχετισμών, χωρίς να αναδείξει διάδοχο. Παράλληλα, διατηρεί το ενδιαφέρον για ενδεχόμενη είσοδο της Τουρκίας στην κούρσα με τον Φεριντούν Σινιρλίογλου.

Οι αριθμοί της έβδομης ψηφοφορίας

Σύμφωνα με τα αποτελέσματα που μετέδωσε το PassBlue, τα οποία επικαλείται το Al-Monitor, η κατάταξη των τεσσάρων πρώτων διαμορφώνεται ως εξής:

Ρεμπέκα Γκρίνσπαν, Κόστα Ρίκα: 11 ψήφοι ενθάρρυνσης και τέσσερις αποθάρρυνσης.

Ραφαέλ Γκρόσι, Αργεντινή: εννέα ενθάρρυνσης, τέσσερις αποθάρρυνσης και δύο χωρίς γνώμη.

Κάρολιν Ροντρίγκες-Μπίρκετ, Γουιάνα: οκτώ ενθάρρυνσης, έξι αποθάρρυνσης και μία χωρίς γνώμη.

Λάνα Νουσεϊμπέ, ΗΑΕ: επτά ενθάρρυνσης, έξι αποθάρρυνσης και δύο χωρίς γνώμη.

Χαμηλότερα βρίσκονται ο Ολάρα Οτούνου από την Ουγκάντα, με τέσσερις θετικές και 11 αρνητικές ψήφους, η Μαρία Φερνάντα Εσπινόσα, με δύο θετικές και δέκα αρνητικές, και η Ιβόν Α-Μπάκι, με μία θετική και 14 αρνητικές.

Τα αποτελέσματα αφορούν ανεπίσημη, μη δεσμευτική διαδικασία. Το Συμβούλιο δεν δημοσιεύει επίσημα την αναλυτική κατανομή τους.

Η πρωτιά της Γκρίνσπαν δείχνει ευρύτερη αποδοχή μεταξύ των 15 μελών. Οι τέσσερις αρνητικές ψήφοι, όμως, αφήνουν ανοιχτό το καθοριστικό ερώτημα: περιλαμβάνεται ανάμεσά τους μόνιμο μέλος που θα επέμενε στην αντίθεσή του κατά την τελική επιλογή;

Γιατί οι 11 ψήφοι δεν αρκούν

Για να συστήσει το Συμβούλιο Ασφαλείας έναν υποψήφιο στη Γενική Συνέλευση απαιτούνται τουλάχιστον εννέα θετικές ψήφοι και απουσία βέτο από τα πέντε μόνιμα μέλη: ΗΠΑ, Κίνα, Ρωσία, Γαλλία και Ηνωμένο Βασίλειο.

Οι ψήφοι «ενθάρρυνσης» στις άτυπες δοκιμασίες δεν αποτελούν δεσμευτικές ψήφους διορισμού. Αντίστοιχα, μια ψήφος «αποθάρρυνσης» δεν ισοδυναμεί αυτομάτως με επίσημο βέτο.

Στη συγκεκριμένη ψηφοφορία χρησιμοποιήθηκαν ψηφοδέλτια ίδιου χρώματος, σύμφωνα με το EFE. Συνεπώς, η κατανομή δεν αποκαλύπτει ποιες αντιρρήσεις προέρχονται από τις πέντε δυνάμεις που μπορούν να μπλοκάρουν την επιλογή.

Η διαφορά ανάμεσα στον πρώτο της κατάταξης και στον επόμενο γενικό γραμματέα παραμένει ουσιαστική.

Η Γκρίνσπαν και η διπλή προσδοκία

Η Γκρίνσπαν, πρώην αντιπρόεδρος της Κόστα Ρίκα και επικεφαλής της Διάσκεψης των Ηνωμένων Εθνών για το Εμπόριο και την Ανάπτυξη, συγκεντρώνει δύο χαρακτηριστικά με πολιτικό βάρος στη φετινή διαδικασία.

Προέρχεται από τη Λατινική Αμερική, περιοχή που διεκδικεί τη θέση στη βάση της άτυπης γεωγραφικής εναλλαγής. Παράλληλα, μπορεί να ανταποκριθεί στο αίτημα για την πρώτη γυναίκα γενική γραμματέα στην ιστορία του ΟΗΕ.

Περισσότεροι από 30 πρεσβευτές της Κοινότητας Κρατών Λατινικής Αμερικής και Καραϊβικής επανέλαβαν στις 27 Οκτωβρίου ότι ο επόμενος επικεφαλής πρέπει να προέρχεται από την περιοχή τους.

Η γεωγραφική αυτή διεκδίκηση δημιουργεί πολιτική πίεση. Δεν αποτελεί δεσμευτικό κανόνα που αποκλείει υποψηφίους άλλων περιοχών.

Νουσεϊμπέ: Επτά στηρίξεις, αλλά και σοβαρές αντιστάσεις

Για τη Λάνα Νουσεϊμπέ, την οποία τα ΗΑΕ πρότειναν επίσημα στις 21 Οκτωβρίου, η τέταρτη θέση αποτελεί την πρώτη ένδειξη του εύρους αποδοχής της στο Συμβούλιο.

Οι επτά θετικές ψήφοι δείχνουν ότι η υποψηφιότητά της διαθέτει υποστήριξη. Οι έξι αρνητικές καταγράφουν ταυτόχρονα σημαντικά εμπόδια, χωρίς το αποτέλεσμα να επιτρέπει ασφαλές συμπέρασμα για τις προθέσεις κάθε χώρας.

Ως η μόνη υποψήφια από τη Μέση Ανατολή και τη Βόρεια Αφρική στο συγκεκριμένο πεδίο, καλείται να αντιμετωπίσει και την προσδοκία λατινοαμερικανικής διαδοχής.

Το δυσκολότερο πολιτικό ζήτημα αφορά, όμως, το Σουδάν.

Οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων και Σουδανοί επικριτές συνδέουν την υποψηφιότητά της με την εξωτερική πολιτική των ΗΑΕ και τις καταγγελίες για υποστήριξη προς τις παραστρατιωτικές Δυνάμεις Ταχείας Υποστήριξης — RSF. Τα ΗΑΕ αρνούνται επανειλημμένα ότι παρέχουν στρατιωτική στήριξη στην οργάνωση.

Η κριτική αυτή δεν συνιστά δικαστική διαπίστωση προσωπικής ευθύνης της Νουσεϊμπέ. Δημιουργεί, ωστόσο, ερωτήματα για την ανεξαρτησία που θα επιδείκνυε ως επικεφαλής του ΟΗΕ.

Η απάντησή της για το Σουδάν

Κατά τον δημόσιο διάλογο της 27ης Οκτωβρίου, η Νουσεϊμπέ δεν απάντησε ευθέως στην ερώτηση για την καταγγελλόμενη υποστήριξη των ΗΑΕ προς τις RSF.

«Έχω λάβει άδεια από τη θέση μου ως υπουργός των ΗΑΕ και παραπέμπω οποιεσδήποτε ερωτήσεις για τα ΗΑΕ στην αντιπροσωπεία των ΗΑΕ», δήλωσε.

Ταυτόχρονα, χαρακτήρισε τον τερματισμό της σύγκρουσης στο Σουδάν «λυδία λίθο» για τον επόμενο γενικό γραμματέα, αναφέροντας ότι θα αποτελούσε κορυφαία προτεραιότητά της.

Η στάση της επιχειρεί να διαχωρίσει την υποψηφιότητα από την εκπροσώπηση της εθνικής πολιτικής της χώρας της. Οι επικριτές της ζητούν σαφέστερες απαντήσεις για το πώς αυτός ο διαχωρισμός θα λειτουργούσε στην πράξη.

Η Άγκυρα περιμένει το άνοιγμα

Η αδυναμία ανάδειξης μιας υποψηφιότητας με εξασφαλισμένη αποδοχή από τα μόνιμα μέλη διατηρεί χώρο για νέες κινήσεις.

Η Türkiye Today αναφέρει ότι η Τουρκία εξετάζει την υποψηφιότητα του Φεριντούν Σινιρλίογλου, πρώην υπουργού Εξωτερικών και σημερινού γενικού γραμματέα του ΟΑΣΕ.

Πρόκειται για δημοσιευμένο σενάριο, όχι για επιβεβαιωμένη επίσημη υποψηφιότητα στο υλικό που έχει διασταυρωθεί.

Μια τέτοια είσοδος θα διεύρυνε την κούρσα, αλλά θα έπρεπε να περάσει από το ίδιο φίλτρο: επαρκής στήριξη στο Συμβούλιο και αποφυγή βέτο.

Η δεύτερη θητεία του Γκουτέρες ολοκληρώνεται στις 31 Δεκεμβρίου 2026. Καθώς ο χρόνος περιορίζεται, οι επόμενες δοκιμασίες θα δείξουν αν η πρωτιά της Γκρίνσπαν μπορεί να εξελιχθεί σε συμφωνία ή αν το αδιέξοδο θα ανοίξει περισσότερο την πόρτα σε νέους διεκδικητές.

Πηγή: pagenews.gr