Ιράν: Μια εκεχειρία χωρίς εμπιστοσύνη – και ένας πόλεμος που δεν έχει τελειώσει

ΗΠΑ, Ιράν, Ισραήλ και Κόλπος σε ένα σύστημα “ελεγχόμενης σύγκρουσης” που μπορεί να καταρρεύσει ανά πάσα στιγμή

Η εύθραυστη κατάπαυση του πυρός ανάμεσα σε Ουάσιγκτον και Τεχεράνη παραμένει ενεργή μόνο κατ’ όνομα, ενώ οι ανταλλαγές πλήγματος, οι διπλωματικές παρεξηγήσεις και η μάχη για τα Στενά του Ορμούζ δημιουργούν ένα περιβάλλον μόνιμης αστάθειας χωρίς καθαρή έξοδο.

ΜΙΑ ΕΚΕΧΕΙΡΙΑ ΠΟΥ ΛΕΙΤΟΥΡΓΕΙ ΩΣ ΣΥΣΤΗΜΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΚΡΙΣΗΣ

Η εβδομάδα κλείνει όπως και οι προηγούμενες: χωρίς καθαρή πρόοδο και χωρίς πραγματική κατάρρευση.

Αντί για ειρήνη, αυτό που υπάρχει είναι ένα υβριδικό καθεστώς έντασης:

• περιορισμένες στρατιωτικές ανταλλαγές
• αποτυχημένες ή ημιτελείς διαπραγματεύσεις
• συνεχής σύγκρουση χαμηλής έντασης σε πολλαπλά μέτωπα

Η “εκεχειρία” ΗΠΑ–Ιράν δεν είναι σταθερό πλαίσιο. Είναι μηχανισμός αποφυγής πλήρους πολέμου.

ΤΟ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΟ ΠΑΖΛ: ΜΙΑ ΣΥΜΦΩΝΙΑ ΠΟΥ ΑΛΛΑΖΕΙ ΚΑΘΕ 48 ΩΡΕΣ

Οι συνομιλίες για ένα πιθανό μνημόνιο κατανόησης (MOU) αποδεικνύονται ρευστές.

Κάθε πλευρά επιχειρεί να επιβάλει τη δική της εκδοχή της πραγματικότητας:

• Η Ουάσιγκτον θέλει άμεσες παραχωρήσεις στο πυρηνικό πρόγραμμα και στο Ορμούζ
• Η Τεχεράνη ζητά άρση πίεσης και οικονομική ανάσα πριν από ουσιαστικές δεσμεύσεις
• Το Ισραήλ φοβάται ότι οποιαδήποτε συμφωνία “παγώνει” την ιρανική στρατηγική χωρίς να την αποδυναμώνει

Το αποτέλεσμα είναι μια διαπραγμάτευση όπου το περιεχόμενο της συμφωνίας αλλάζει ανάλογα με το ποιος το περιγράφει.

ΤΟ ΟΡΜΟΥΖ ΩΣ ΚΕΝΤΡΙΚΟΣ ΠΟΛΕΜΙΚΟΣ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΣ

Το Στενό του Ορμούζ δεν είναι πλέον απλώς εμπορική δίοδος.

Έχει μετατραπεί σε:

• μοχλό πολιτικής πίεσης
• εργαλείο οικονομικής αποσταθεροποίησης
• σημείο θεσμικής αντιπαράθεσης

Η ιρανική προσπάθεια να “θεσμοποιήσει” τον έλεγχο της διέλευσης δείχνει μια στρατηγική μετάβαση:

από την κρίση → στη μόνιμη διαχείριση κυριαρχίας.

Η Ουάσιγκτον απαντά με κυρώσεις και ναυτική αποτροπή, δημιουργώντας ένα παράλληλο καθεστώς ελέγχου που δεν αναγνωρίζει καμία πλευρά πλήρως.

ΤΟ ΙΣΡΑΗΛΙΝΟ ΜΕΤΩΠΟ: ΠΟΛΕΜΟΣ ΧΩΡΙΣ ΟΡΙΟ ΛΗΞΗΣ

Η σύγκρουση Ισραήλ–Χεζμπολάχ στον Λίβανο εξελίσσεται ως δεύτερο κεντρικό μέτωπο της κρίσης.

Το Ισραήλ επιχειρεί:

• βαθύτερη στρατιωτική διείσδυση
• διαρκή αποδόμηση ιρανικών δικτύων
• δημιουργία τετελεσμένων στο έδαφος

Η Χεζμπολάχ απαντά με επιθέσεις που επεκτείνουν τη γεωγραφία της σύγκρουσης.

Το αποτέλεσμα είναι μια στρατιωτική εξίσωση χωρίς σαφή γραμμή τερματισμού.

Η WASHINGTON ΣΕ ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΔΙΛΗΜΜΑ

Η αμερικανική στρατηγική κινείται ανάμεσα σε τρεις στόχους που συγκρούονται μεταξύ τους:

1. αποκλιμάκωση για αποφυγή παγκόσμιας ενεργειακής κρίσης
2. διατήρηση αξιοπιστίας αποτροπής
3. εσωτερική πολιτική επιβίωση μιας πιθανής συμφωνίας

Αυτό δημιουργεί ένα περιβάλλον όπου ακόμη και μια επιτυχής διαπραγμάτευση είναι πολιτικά ασταθής από την πρώτη μέρα.

Η ιδέα του “off-ramp” υπάρχει θεωρητικά — αλλά είναι πολιτικά δύσκολο να χρησιμοποιηθεί χωρίς κόστος.

Ο ΚΟΛΠΟΣ: ΑΠΟ ΠΕΡΙΟΧΗ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΣΕ ΠΕΔΙΟ ΑΒΕΒΑΙΟΤΗΤΑΣ

Για τα κράτη του Κόλπου, η κρίση έχει αλλάξει θεμελιωδώς την αντίληψη ασφάλειας.

Το βασικό πρόβλημα δεν είναι πλέον μόνο το Ιράν.

Είναι η αστάθεια της ίδιας της αμερικανικής αποτροπής.

Έτσι, τα κράτη του GCC κινούνται σε στρατηγική ισορροπία:

• συνεργασία με ΗΠΑ
• ταυτόχρονη αποφυγή υπερ-εξάρτησης
• διατήρηση διαύλων με όλους τους παίκτες

Ο Κόλπος δεν επιλέγει πλευρά.

Επιλέγει επιβίωση.

ΤΟ ΠΑΡΑΔΟΞΟ ΤΟΥ ΤΡΑΜΠ: ΠΙΕΣΗ ΚΑΙ ΑΠΟΚΛΙΜΑΚΩΣΗ ΤΑΥΤΟΧΡΟΝΑ

Η αμερικανική πολιτική — όπως αποτυπώνεται στη ρητορική Trump — συνδυάζει δύο αντικρουόμενες στρατηγικές:

• μέγιστη πίεση για παραχωρήσεις
• επιθυμία για ταχεία αποκλιμάκωση

Αυτό δημιουργεί μια διαπραγμάτευση όπου κάθε πρόοδος συνοδεύεται από νέα αβεβαιότητα.

Η σταθερότητα δεν είναι στόχος.

Είναι προσωρινό αποτέλεσμα τακτικής πίεσης.

OUTLOOK: ΕΝΑΣ ΚΥΚΛΟΣ ΧΩΡΙΣ ΤΕΛΟΣ

Η κρίση δεν κατευθύνεται ούτε προς πόλεμο πλήρους κλίμακας ούτε προς ειρήνη.

Βρίσκεται σε μια ενδιάμεση κατάσταση:

managed instability

Ένα σύστημα όπου:

• οι συγκρούσεις ελέγχονται αλλά δεν σταματούν
• οι διαπραγματεύσεις συνεχίζονται αλλά δεν κλείνουν
• οι αγορές προσαρμόζονται αλλά δεν ηρεμούν

Η πραγματική απειλή δεν είναι ένα μεμονωμένο γεγονός.

Είναι η κανονικοποίηση της αστάθειας ως νέου status quo.

Πηγή: pagenews.gr