Ο Τραμπ ανεβάζει ξανά τους δασμούς–Η Ευρώπη αλλάζει στρατηγική και αρνείται να παίξει το παιχνίδι του

Οι νέες απειλές του Αμερικανού προέδρου δεν προκαλούν πλέον πανικό στις Βρυξέλλες. Η ΕΕ επιλέγει «στρατηγική υπομονή», τεχνικές διαπραγματεύσεις και πολιτική ψυχραιμία, ποντάροντας ότι ο χρόνος λειτουργεί υπέρ της και όχι υπέρ του Λευκού Οίκου.

Η εμπορική αντιπαράθεση μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ευρωπαϊκής Ένωσης εισέρχεται σε μια νέα φάση έντασης, με τον Τραμπ να επανέρχεται στην τακτική των πιέσεων μέσω δασμών και απειλών για νέες εμπορικές έρευνες. Αυτή τη φορά όμως, οι Βρυξέλλες εμφανίζονται αποφασισμένες να μην ακολουθήσουν το γνώριμο μοτίβο της δημόσιας αντιπαράθεσης.

Το μήνυμα που εκπέμπει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή είναι σαφές: όχι αντίποινα, όχι επικοινωνιακές συγκρούσεις και κυρίως όχι διαπραγμάτευση με τους όρους που επιβάλλει ο Τραμπ.

Η αλλαγή αυτή αντανακλά μια βαθύτερη πολιτική εκτίμηση ότι η Ευρώπη διαθέτει πλέον μεγαλύτερα περιθώρια ελιγμών, ενώ ο Αμερικανός πρόεδρος δεν εμφανίζεται τόσο πολιτικά κυρίαρχος όσο στην αρχή της δεύτερης θητείας του.

Νέες απειλές από τον Λευκό Οίκο

Η νέα ένταση ξεκίνησε όταν ο Τραμπ ανακοίνωσε ότι θα προχωρήσει «άμεσα» σε εμπορική έρευνα κατά της Ευρωπαϊκής Ένωσης μετά το πρόστιμο ύψους περίπου 1 δισ. δολαρίων που επέβαλε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στην Google για παραβίαση των κανόνων ανταγωνισμού.

Η εξέλιξη αυτή προστέθηκε:

• στους νέους αμερικανικούς δασμούς κατά της ΕΕ και δεκάδων ακόμη εμπορικών εταίρων,
• στις πιέσεις προς τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις για τις τιμές των φαρμάκων,
• στις διαφωνίες γύρω από τη ρύθμιση των μεγάλων ψηφιακών πλατφορμών.

Η κυβέρνηση Τραμπ θεωρεί ότι οι ευρωπαϊκές πολιτικές πλήττουν τις αμερικανικές επιχειρήσεις και εξετάζει νέα μέτρα μέσω της Section 301 Investigation, διαδικασίας που στο παρελθόν αποτέλεσε τη βάση για επιβολή πρόσθετων δασμών.

Η Ευρώπη δεν αντιδρά όπως το 2025

Η μεγάλη διαφορά σε σχέση με έναν χρόνο πριν είναι εμφανής.

Το 2025 οι Βρυξέλλες απαντούσαν σχεδόν άμεσα στις απειλές του Τραμπ, όταν εκείνος προειδοποιούσε ακόμη και για δασμούς 50% στα ευρωπαϊκά προϊόντα.

Τελικά οι δύο πλευρές κατέληξαν στη λεγόμενη συμφωνία του Turnberry, στη Σκωτία, όπου συμφωνήθηκε εμπορική εκεχειρία.

Μετά από πολύμηνες διαπραγματεύσεις, η Ευρωπαϊκή Ένωση εκπλήρωσε τις δεσμεύσεις της, εγκρίνοντας νομοθεσία που επιτρέπει την αδασμολόγητη είσοδο πολλών αμερικανικών βιομηχανικών και ορισμένων αγροτικών προϊόντων στην ευρωπαϊκή αγορά.

Αμερικανός αξιωματούχος της USTR αναγνώρισε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει εφαρμόσει σημαντικό μέρος των δεσμεύσεών της, σημειώνοντας ότι πλέον απομένουν κυρίως τεχνικές λεπτομέρειες εφαρμογής.

Οι Βρυξέλλες “αγοράζουν χρόνο”

Ο πρόεδρος της Επιτροπής Διεθνούς Εμπορίου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Bernd Lange περιγράφει ξεκάθαρα τη νέα φιλοσοφία.

«Πρόκειται ουσιαστικά για μια στρατηγική αγοράς χρόνου μέσω του διαλόγου. Η Επιτροπή απομακρύνεται από κινήσεις που θα μπορούσαν να θεωρηθούν νομικά δεσμευτικές και επικεντρώνεται σε φόρουμ διαλόγου, διαβουλεύσεις και τομείς συνεργασίας.»

Στις Βρυξέλλες θεωρούν ότι κάθε δημόσια αντιπαράθεση εξυπηρετεί τον πολιτικό τρόπο διαπραγμάτευσης του Trump.

Αντίθετα, οι αργές τεχνικές διαδικασίες επιτρέπουν στην Ευρώπη να διαχειρίζεται τις κρίσεις χωρίς να μετατρέπεται κάθε διαφωνία σε πολιτικό θέαμα.

Το πραγματικό διακύβευμα: η ευρωπαϊκή κυριαρχία

Πίσω από τους δασμούς, η Ευρωπαϊκή Ένωση βλέπει κάτι πολύ μεγαλύτερο.

Οι νέες αμερικανικές έρευνες αφορούν:

• την ευρωπαϊκή φορολογία,
• τις πολιτικές ανταγωνισμού,
• τις τιμές των φαρμάκων,
• τη λειτουργία των συστημάτων υγείας,
• τους κανόνες για τις Big Tech.

Για τις Βρυξέλλες, όλα αυτά αποτελούν πυρήνα της ευρωπαϊκής κυριαρχίας.

Ο επικεφαλής του think tank Bruegel, Jeromin Zettelmeyer, εξηγεί:

«Η δεύτερη φάση του εμπορικού πολέμου αγγίζει το πιο ευαίσθητο σημείο της Ευρώπης: την κυριαρχία της. Η φορολογία, η υγειονομική πολιτική και η πολιτική ανταγωνισμού αποτελούν βασικά στοιχεία της ευρωπαϊκής αυτονομίας.»

Παράλληλα επισημαίνει ότι ο Τραμπ δεν εμφανίζεται πλέον πολιτικά άτρωτος, καθώς:

• οι δημοσκοπήσεις παρουσιάζουν φθορά,
• ο πόλεμος με το Ιράν δημιούργησε πολιτικές αντιδράσεις,
• αποφάσεις του Ανώτατου Δικαστηρίου περιόρισαν ορισμένες κυβερνητικές πρωτοβουλίες,
• οι ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου πλησιάζουν.

Βερολίνο και Βρυξέλλες συντονίζουν άμυνα

Ιδιαίτερη σημασία αποκτά η αμερικανική έρευνα για την πολιτική τιμολόγησης φαρμάκων στη Γερμανία.

Σύμφωνα με ευρωπαϊκές πηγές, το Βερολίνο εκτιμά ότι η διαδικασία θα διαρκέσει τουλάχιστον έναν χρόνο και δεν σκοπεύει να προχωρήσει σε βιαστικές παραχωρήσεις.

Παράλληλα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή βρίσκεται σε συνεχή συντονισμό με τη γερμανική κυβέρνηση, καθώς θεωρεί ότι η συγκεκριμένη υπόθεση μπορεί να αποτελέσει πρότυπο για αντίστοιχες αμερικανικές έρευνες σε Γαλλία και Ιταλία.

Οι Big Tech στο επίκεντρο

Παράλληλα εξελίσσεται και η αντιπαράθεση γύρω από τις ψηφιακές αγορές.

Η κυβέρνηση Τραμπ επιδιώκει συνολική συζήτηση για την εφαρμογή των ευρωπαϊκών κανόνων απέναντι στις μεγάλες αμερικανικές τεχνολογικές εταιρείες.

Οι Βρυξέλλες, αντίθετα, προσπαθούν να περιορίσουν τις συζητήσεις αποκλειστικά σε τεχνικό επίπεδο.

Στις αρχές Ιουλίου αντιπροσωπεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ταξίδεψε στην Ουάσιγκτον για έναν πρώτο κύκλο επαφών, ο οποίος χαρακτηρίστηκε χαρακτηριστικά ως «διάλογος για τον διάλογο», ενώ σχεδιάζεται υψηλού επιπέδου πολιτική συνάντηση το φθινόπωρο, με ενδιάμεσους τεχνικούς γύρους.

Το μεγάλο ευρωπαϊκό στοίχημα

Σύμφωνα με τον πρώην Αυστραλό διπλωμάτη Dmitry Grozoubinski, η ΕΕ επιχειρεί συνειδητά να μεταφέρει τη σύγκρουση μακριά από το πεδίο όπου υπερέχει ο Τραμπ

«Από την οπτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τόσο θεσμικά όσο και τακτικά, όσο περισσότερες συζητήσεις μεταφέρονται σε τεχνικές επιτροπές και λιγότερο σε δημόσιες συγκρούσεις μεταξύ του Τραμπ και Ευρωπαίων ηγετών, τόσο καλύτερα για τις Βρυξέλλες.»

Η νέα ευρωπαϊκή στάση δεν αποτελεί ένδειξη αδυναμίας αλλά στρατηγική μετατόπιση. Οι Βρυξέλλες εκτιμούν ότι μια μετωπική σύγκρουση με τον Τραμπ θα ενίσχυε το πολιτικό αφήγημά του περί «άδικης μεταχείρισης των ΗΠΑ». Αντίθετα, επιλέγουν να εγκλωβίσουν τις διαφορές σε μακρές νομικές και τεχνικές διαδικασίες, όπου η ΕΕ διαθέτει ισχυρή θεσμική εμπειρία και μεγαλύτερη διαπραγματευτική αντοχή.

Ωστόσο, η στρατηγική αυτή συνοδεύεται από έναν βασικό κίνδυνο: η πολιτική του Trump παραμένει εξαιρετικά απρόβλεπτη. Όπως παραδέχονται και Ευρωπαίοι αξιωματούχοι, η πορεία της διατλαντικής σχέσης μπορεί να αλλάξει απότομα, εάν ο Λευκός Οίκος επιλέξει νέα μονομερή μέτρα ή κλιμακώσει τις εμπορικές πιέσεις. Μέχρι τότε, η Ευρώπη επενδύει στην ψυχραιμία, στον χρόνο και στη θεσμική διαχείριση, επιχειρώντας να μετατρέψει την εμπορική κρίση από πολιτική αναμέτρηση σε τεχνική διαπραγμάτευση.

Πηγή: pagenews.gr