Πετρέλαιο: Στερεύει το «μαξιλάρι» ασφαλείας – Πόσο αντέχει ο κόσμος σε νέο σοκ;

Αποθέματα στο χαμηλότερο επίπεδο της σειράς καταγραφής από το 2017, συνεχιζόμενες διαταραχές στο Ορμούζ και δύσκολη αναπλήρωση των δεξαμενών. Η ενεργειακή κρίση μετατρέπεται σε αγώνα αντοχής για κυβερνήσεις, επιχειρήσεις και καταναλωτές.

Η παγκόσμια αγορά πετρελαίου αντιμετωπίζει ένα πρόβλημα που υπερβαίνει την καθημερινή διακύμανση των τιμών: το απόθεμα ασφαλείας που απορροφά τις διακοπές εφοδιασμού περιορίζεται, ενώ ο κίνδυνος νέων πληγμάτων στη Μέση Ανατολή παραμένει υψηλός.

Σύμφωνα με στοιχεία της Kpler, τα οποία παρουσιάζονται σε ανάλυση της 17ης Οκτωβρίου, τα καταγραφόμενα παγκόσμια αποθέματα πετρελαίου διαμορφώθηκαν τον Οκτώβριο στα 3,35 δισ. βαρέλια, στο χαμηλότερο επίπεδο της συγκεκριμένης σειράς από τον Ιανουάριο του 2017.

Η προσωρινή ανάκαμψη των εξαγωγών από τη Μέση Ανατολή τον Σεπτέμβριο δεν εξάλειψε την ευπάθεια. Οι νέες επιθέσεις σε υποδομές και πλοία δυσκολεύουν τη σταθεροποίηση των παραδόσεων και την αναπλήρωση των αποθεμάτων.

Το κρίσιμο ερώτημα είναι πόσο διαθέσιμο πετρέλαιο μπορεί να φτάσει εγκαίρως εκεί όπου χρειάζεται, εάν προκύψει ακόμη μία σοβαρή διακοπή.

Τα αποθέματα δεν είναι όλα άμεσα διαθέσιμα

Ένας μεγάλος αριθμός βαρελιών στις δεξαμενές δεν ισοδυναμεί με αντίστοιχη ποσότητα που μπορεί να διοχετευθεί αμέσως στην αγορά.

Μέρος των αποθεμάτων είναι απαραίτητο για την καθημερινή λειτουργία διυλιστηρίων και δικτύων μεταφοράς. Άλλες ποσότητες βρίσκονται μακριά από τα κέντρα κατανάλωσης ή απαιτούν χρόνο, διαθέσιμα πλοία και κατάλληλες εγκαταστάσεις για να παραδοθούν.

Επιπλέον, οι διαφορετικές μετρήσεις αποθεμάτων δεν καλύπτουν πάντοτε τις ίδιες κατηγορίες, γεωγραφικές περιοχές ή ποσότητες αργού και προϊόντων. Γι’ αυτό οι επιμέρους εκτιμήσεις χρειάζονται προσοχή πριν συγκριθούν.

Για την ενεργειακή ασφάλεια μετρά το πραγματικά αξιοποιήσιμο περιθώριο: πόσα επιπλέον βαρέλια μπορούν να διατεθούν χωρίς να υπονομευθεί η λειτουργία της ίδιας της εφοδιαστικής αλυσίδας.

Η προειδοποίηση της Aramco για τα 3 δισ. βαρέλια

Στις 5 Οκτωβρίου, ο διευθύνων σύμβουλος της Saudi Aramco, Αμίν Νάσερ, εκτίμησε ότι από την έναρξη της σύγκρουσης στα τέλη Φεβρουαρίου είχαν χαθεί σχεδόν 3 δισ. βαρέλια ακαθάριστης προσφοράς.

Η εκτίμηση αφορά την προσφορά που δεν έφτασε στην αγορά σε σχέση με τις αναμενόμενες ροές. Δεν αποτελεί μέτρηση ισόποσης μείωσης των αποθεμάτων.

Ο επικεφαλής της Aramco ανέφερε ότι περισσότερα από 1 δισ. βαρέλια από αποθέματα χρησιμοποιήθηκαν για τον περιορισμό του ελλείμματος, κυρίως από χερσαία εμπορικά αποθέματα.

Προειδοποίησε επίσης ότι η αναπλήρωση των δεξαμενών, παράλληλα με την κάλυψη της κατανάλωσης, θα μπορούσε να απαιτήσει έως δύο χρόνια, ακόμη και μετά την πλήρη επαναλειτουργία του Ορμούζ και την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης.

Η εκτίμησή του αναδεικνύει μια δύσκολη εξίσωση: η αποκατάσταση των παραδόσεων πρέπει να καλύψει τόσο τις τρέχουσες ανάγκες όσο και το έλλειμμα ασφάλειας που έχει ήδη δημιουργηθεί.

Η ανάκαμψη των ροών δεν αρκεί

Ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας, στην έκθεση της 14ης Οκτωβρίου, καταγράφει αύξηση της παγκόσμιας προσφοράς τον Σεπτέμβριο, επισημαίνοντας όμως ότι οι νέες επιθέσεις αφήνουν την ανάκαμψη εύθραυστη.

Τα παρατηρούμενα παγκόσμια αποθέματα ήταν στο τέλος Σεπτεμβρίου κατά 509 εκατ. βαρέλια χαμηλότερα από τα τέλη Φεβρουαρίου.

Η σύνθεσή τους έχει σημασία: η αύξηση των ποσοτήτων που βρίσκονταν στη θάλασσα αντιστάθμισε μεγάλο μέρος της υποχώρησης των χερσαίων αποθεμάτων. Ένα φορτίο εν πλω, όμως, χρειάζεται ακόμη να ολοκληρώσει το ταξίδι του για να τροφοδοτήσει την αγορά προορισμού.

Στο ντίζελ, ο Οργανισμός εκτιμά ότι οι περιορισμοί προσφοράς θα συνεχιστούν μέσα στο 2027 και ότι η αναπλήρωση των χαμένων αποθεμάτων παραμένει δύσκολη.

Γιατί το αργό δεν λύνει αυτόματα την έλλειψη ντίζελ

Η ενεργειακή επάρκεια εξαρτάται και από τη δυνατότητα μετατροπής του αργού σε καύσιμα.

Ένα διυλιστήριο που έχει υποστεί ζημιές, βρίσκεται σε συντήρηση ή δυσκολεύεται να παραλάβει την κατάλληλη πρώτη ύλη δεν μπορεί να αυξήσει άμεσα την παραγωγή του. Αντίστοιχα, περισσότερο αργό σε μια περιοχή δεν σημαίνει αυτόματα περισσότερο ντίζελ σε μια άλλη.

Αυτό εξηγεί γιατί η χαλάρωση εμπορικών περιορισμών μπορεί να διευκολύνει τις συναλλαγές, αλλά χρειάζεται λειτουργική παραγωγική και μεταφορική υποδομή για να δώσει ουσιαστικό αποτέλεσμα.

Για τις επιχειρήσεις μεταφορών, τη γεωργία και τη βιομηχανία, η κρίσιμη μεταβλητή είναι το διαθέσιμο τελικό καύσιμο και το κόστος παράδοσής του.

Το πολιτικό δίλημμα των στρατηγικών αποθεμάτων

Οι κυβερνήσεις μπορούν να αποδεσμεύουν αποθέματα για να αντιμετωπίζουν έκτακτες ελλείψεις. Κάθε παρέμβαση, όμως, μειώνει το διαθέσιμο περιθώριο για την επόμενη κρίση, μέχρι να αναπληρωθούν οι ποσότητες.

Η πολιτική δυσκολία είναι διπλή: απαιτείται ανακούφιση των καταναλωτών σήμερα και διατήρηση επαρκούς προστασίας για αύριο.

Η αναπλήρωση, από την πλευρά της, δημιουργεί πρόσθετη ζήτηση. Εάν πολλές χώρες επιχειρήσουν ταυτόχρονα να ξαναγεμίσουν τις δεξαμενές τους σε μια ακόμη περιορισμένη αγορά, θα ανταγωνίζονται για τα ίδια διαθέσιμα φορτία.

Ως γεωοικονομική συνέπεια, η ομαλοποίηση μπορεί να αποδειχθεί πιο αργή από την επαναλειτουργία ενός λιμανιού ή την αποκατάσταση ενός αγωγού.

Η επόμενη διακοπή θα βρει μικρότερο περιθώριο αντίδρασης

Για την Ευρώπη και τις υπόλοιπες εισαγωγικές οικονομίες, η πρόκληση συνδυάζει αποθέματα, πρόσβαση σε διαφορετικούς προμηθευτές, λειτουργία διυλιστηρίων και ασφαλείς μεταφορές.

Η σημασία των χαμηλών αποθεμάτων βρίσκεται ακριβώς εδώ: περιορίζουν τον χρόνο που διαθέτουν οι αγορές για να προσαρμοστούν σε μια νέα απώλεια προσφοράς. Μια διακοπή που άλλοτε θα μπορούσε να απορροφηθεί ευκολότερα μπορεί πλέον να προκαλέσει εντονότερο ανταγωνισμό για φορτία και μεγαλύτερη πίεση στις τιμές.

Ο Αμίν Νάσερ περιέγραψε το όριο της έκτακτης παρέμβασης με μια χαρακτηριστική προειδοποίηση:

«Τα αποθέματα έκτακτης ανάγκης μπορεί να μας εξασφαλίσουν έναν χειμώνα. Δεν μπορούν να διορθώσουν τη μακροπρόθεσμη προσφορά».

Πηγή: Pagenews.gr