Ορμούζ: «Χρυσές δουλειές» για δύτες που καθαρίζουν πλοία από πεταλίδες

Πάνω από 600 πλοία παραμένουν παγιδευμένα στον Περσικό Κόλπο, ενώ η επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ εκτοξεύει τη ζήτηση για υποβρύχια συνεργεία καθαρισμού

Η κρίση στα Στενά του Ορμούζ δεν έχει δημιουργήσει μόνο προβλήματα στη διεθνή ναυτιλία και στην παγκόσμια αγορά ενέργειας. Έχει ανοίξει και μια απρόσμενη «χρυσή» αγορά για δύτες που ειδικεύονται στον υποβρύχιο καθαρισμό πλοίων από πεταλίδες, φύκια, γλίτσα και θαλάσσιους οργανισμούς που συσσωρεύονται στις γάστρες.

Καθώς εκατοντάδες πλοία που παρέμεναν ακινητοποιημένα στον Περσικό Κόλπο για περισσότερους από τρεις μήνες ετοιμάζονται να αποπλεύσουν, η ζήτηση για εξειδικευμένα συνεργεία έχει εκτοξευθεί. Οι ναυτιλιακές εταιρείες θέλουν να επαναφέρουν τα πλοία τους σε εμπορική λειτουργία, όμως πριν περάσουν σε λιμάνια ή ξεκινήσουν νέα δρομολόγια, πρέπει να αντιμετωπίσουν ένα πρακτικό αλλά κρίσιμο πρόβλημα: τις επικαθίσεις στη γάστρα.

Εκτόξευση της ζήτησης μετά τη συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν

Σύμφωνα με τον πλοίαρχο Μανάντιπ Σινγκ Κουκρέτζα, επικεφαλής επιθεωρητή της Prominence Shipping Services LLC με έδρα το Ντουμπάι, οι παραγγελίες για συνεργεία καθαρισμού γαστρών έχουν αυξηθεί πάνω από 30 φορές από τη στιγμή που ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε προσωρινή ειρηνευτική συμφωνία με το Ιράν, η οποία προβλέπει το εκ νέου άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ.

Η αιφνιδιαστική αυτή αύξηση της ζήτησης έχει οδηγήσει και σε άνοδο των τιμών. Οι αμοιβές για υποβρύχιες εργασίες καθαρισμού σε ένα μόνο πλοίο μπορούν πλέον να φτάσουν έως και τα 8.000 δολάρια, όταν πριν από λίγες ημέρες τα αντίστοιχα συνεργεία λάμβαναν περίπου 5.000 δολάρια για την ίδια εργασία.

Η αύξηση αυτή, που αγγίζει το 60%, δείχνει πόσο πιεστική είναι η ανάγκη των ναυτιλιακών εταιρειών να προετοιμάσουν τα πλοία τους για αναχώρηση. Όπως δήλωσε ο Κουκρέτζα, οι επόμενες 30 ημέρες για τις εταιρείες δυτών θα είναι σαν να έχουν βρει χρυσό.

Γιατί οι πεταλίδες είναι τόσο μεγάλο πρόβλημα

Οι πεταλίδες μπορεί να φαίνονται ως μια μικρή λεπτομέρεια σε σχέση με τα μεγάλα γεωπολιτικά και ενεργειακά ζητήματα της κρίσης, όμως για τη ναυτιλία αποτελούν σοβαρό επιχειρησιακό εμπόδιο.

Πρόκειται για σκληρόστρακους οργανισμούς, συγγενείς με τους αστακούς και τα καβούρια, που προσκολλώνται στον πυθμένα και στα εξωτερικά τμήματα των πλοίων με μια εξαιρετικά ισχυρή φυσική κόλλα. Η ικανότητά τους να προσκολλώνται σε μεταλλικές επιφάνειες είναι τόσο εντυπωσιακή, ώστε έχει μελετηθεί από επιστήμονες για πιθανές εφαρμογές ακόμη και στην οδοντιατρική.

Όταν ένα πλοίο μένει ακινητοποιημένο για μεγάλο χρονικό διάστημα σε ζεστά και ρηχά νερά, όπως αυτά του Περσικού Κόλπου, η συσσώρευση θαλάσσιας ζωής στη γάστρα επιταχύνεται. Το αποτέλεσμα είναι αύξηση της αντίστασης κατά την κίνηση του πλοίου, υψηλότερη κατανάλωση καυσίμων και πιθανές απαγορεύσεις εισόδου σε λιμάνια.

Τα λιμάνια δεν δέχονται πλοία γεμάτα πεταλίδες

Ένας από τους βασικούς λόγους που οι ναυτιλιακές εταιρείες σπεύδουν να καθαρίσουν τις γάστρες είναι ότι πολλά λιμάνια απαγορεύουν την είσοδο σε πλοία με έντονη συσσώρευση πεταλίδων και άλλων θαλάσσιων οργανισμών.

Ο λόγος δεν είναι μόνο τεχνικός ή αισθητικός. Οι πεταλίδες και οι οργανισμοί που αναπτύσσονται γύρω τους μπορούν να λειτουργήσουν ως φορείς εισβλητικών ειδών, τα οποία μεταφέρονται από μια θαλάσσια περιοχή σε άλλη και απειλούν τα τοπικά οικοσυστήματα.

Ένα πλοίο που έχει παραμείνει για μήνες σε συγκεκριμένη περιοχή μπορεί να μεταφέρει μαζί του οργανισμούς που δεν ανήκουν στο οικοσύστημα του επόμενου λιμανιού. Αυτός είναι ο λόγος που οι κανονισμοί βιοασφάλειας σε πολλά λιμάνια είναι αυστηροί και καθιστούν τον καθαρισμό της γάστρας αναγκαία προϋπόθεση για την επανένταξη του πλοίου στην κανονική εμπορική δραστηριότητα.

Πάνω από 600 πλοία εγκλωβισμένα στον Περσικό Κόλπο

Η ανάγκη για καθαρισμό αποκτά ακόμη μεγαλύτερες διαστάσεις αν ληφθεί υπόψη ότι περίπου 600 πλοία παραμένουν παγιδευμένα στον Περσικό Κόλπο. Η κρίση στα Στενά του Ορμούζ έχει εξελιχθεί στη μεγαλύτερη διαταραχή που έχει καταγραφεί στην παγκόσμια αγορά ενέργειας, μπαίνοντας πλέον στη 16η εβδομάδα της.

Πλοία κάθε μεγέθους και τύπου περιμένουν τις ΗΠΑ και το Ιράν να οριστικοποιήσουν την ειρηνευτική συμφωνία, ώστε να μπορέσουν να περάσουν ξανά από τα Στενά. Όμως η επανεκκίνηση δεν είναι τόσο απλή όσο μια πολιτική ανακοίνωση.

Τα πλοία πρέπει να ελέγξουν την ασφαλιστική τους κάλυψη, να διασφαλίσουν ποιος θα επιβλέπει την ασφαλή διέλευση, να αξιολογήσουν τον κίνδυνο ναρκών και να προετοιμαστούν τεχνικά για επιστροφή σε πλήρη επιχειρησιακή λειτουργία.

Οι δύτες γίνονται κρίσιμος κρίκος της επανεκκίνησης

Σε αυτό το περιβάλλον, οι δύτες που πραγματοποιούν υποβρύχιους καθαρισμούς γίνονται κρίσιμος κρίκος στην προσπάθεια επανεκκίνησης της ναυτιλιακής δραστηριότητας.

Οι εργασίες τους δεν είναι απλές. Απαιτούν εξειδικευμένο εξοπλισμό, εμπειρία, γνώση των συνθηκών κάτω από το νερό και ικανότητα να εργάζονται σε περιοχές όπου η ασφάλεια δεν μπορεί να θεωρείται δεδομένη.

Κάθε πλοίο έχει διαφορετικές ανάγκες. Ορισμένα μπορεί να έχουν μόνο στρώματα γλίτσας και φυκιών, τα οποία αφαιρούνται σχετικά γρήγορα. Άλλα μπορεί να είναι καλυμμένα με σκληρές επικαθίσεις πεταλίδων και οστρακόδερμων, κάτι που απαιτεί πιο εντατικές τεχνικές και περισσότερο χρόνο εργασίας.

Ο Ραγκού Σάρμα, αξιωματικός ναυσιπλοΐας και πλοίαρχος του εμπορικού ναυτικού με εμπειρία σε πετρελαιοφόρα στον Περσικό Κόλπο, σημειώνει ότι ο βαθμός καθαρισμού εξαρτάται από την έκταση της θαλάσσιας ζωής που έχει συσσωρευτεί στη γάστρα. Αυτή η διαφοροποίηση επηρεάζει άμεσα τόσο το κόστος όσο και τον χρόνο που απαιτείται για κάθε πλοίο.

Το κόστος της ακινησίας στη ναυτιλία

Για τις ναυτιλιακές εταιρείες, κάθε ημέρα ακινησίας μεταφράζεται σε απώλειες. Ένα πλοίο που δεν κινείται δεν παράγει έσοδα, ενώ ταυτόχρονα δημιουργεί έξοδα συντήρησης, ασφάλισης, πληρώματος και τεχνικής προετοιμασίας.

Η συσσώρευση πεταλίδων επιβαρύνει ακόμη περισσότερο το κόστος, καθώς αυξάνει την κατανάλωση καυσίμων όταν το πλοίο επιστρέψει σε λειτουργία. Μια γάστρα γεμάτη θαλάσσιους οργανισμούς μειώνει την υδροδυναμική απόδοση, κάνει το πλοίο πιο αργό και λιγότερο αποδοτικό, ενώ μπορεί να προκαλέσει καθυστερήσεις σε επόμενα λιμάνια λόγω ελέγχων.

Έτσι, το ποσό των 8.000 δολαρίων για καθαρισμό μπορεί να φαίνεται υψηλό, αλλά για μια ναυτιλιακή εταιρεία είναι μικρό μπροστά στο κόστος καθυστέρησης, απαγόρευσης εισόδου ή αυξημένης κατανάλωσης καυσίμων.

Η κρίση δημιουργεί παράλληλες αγορές

Η περίπτωση των δυτών στο Ορμούζ δείχνει πώς μια γεωπολιτική κρίση μπορεί να δημιουργήσει παράλληλες αγορές και ευκαιρίες σε εξειδικευμένους κλάδους. Ενώ η διεθνής ναυτιλία μετρά απώλειες και καθυστερήσεις, συγκεκριμένες υπηρεσίες όπως ο υποβρύχιος καθαρισμός, οι επιθεωρήσεις, η ασφάλιση πολεμικού κινδύνου και οι τεχνικοί έλεγχοι βλέπουν τη ζήτηση να αυξάνεται απότομα.

Οι δύτες δεν είναι απλώς βοηθητικό προσωπικό. Στην παρούσα συγκυρία αποτελούν απαραίτητο μέρος της αλυσίδας που θα επιτρέψει στα πλοία να επιστρέψουν στα δρομολόγιά τους. Χωρίς καθαρές γάστρες, πολλά από τα εγκλωβισμένα πλοία δεν μπορούν να συνεχίσουν απρόσκοπτα την πορεία τους.

Το Ορμούζ παραμένει δύσκολος κόμβος

Παρά την προσωρινή συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν, η κατάσταση στα Στενά του Ορμούζ παραμένει σύνθετη. Οι πλοιοκτήτες πρέπει να λάβουν υπόψη τους όχι μόνο το τεχνικό σκέλος της αναχώρησης, αλλά και την ευρύτερη ασφάλεια της περιοχής.

Η ύπαρξη πιθανών ναρκών, η ανάγκη συντονισμού της ασφαλούς διέλευσης, η κατάσταση των ασφαλιστηρίων συμβολαίων και οι κανονισμοί των λιμανιών αποτελούν παράγοντες που καθυστερούν την πλήρη επιστροφή στην κανονικότητα.

Για αυτό και η επανεκκίνηση της ναυτιλιακής δραστηριότητας στον Περσικό Κόλπο δεν θα γίνει από τη μία μέρα στην άλλη. Ακόμη κι αν τα Στενά ανοίξουν ξανά, τα πλοία θα χρειαστούν τεχνική προετοιμασία, έλεγχο και συντονισμό.

Οι επόμενες εβδομάδες θα κρίνουν την αγορά

Οι επόμενες 30 ημέρες αναμένονται κρίσιμες τόσο για τη ναυτιλία όσο και για τις εταιρείες υποβρύχιων εργασιών. Αν η συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν προχωρήσει και τα Στενά του Ορμούζ ανοίξουν ξανά, η ζήτηση για καθαρισμούς γαστρών, επιθεωρήσεις και τεχνικές υπηρεσίες θα παραμείνει εξαιρετικά υψηλή.

Οι δύτες και οι εταιρείες που δραστηριοποιούνται στον Περσικό Κόλπο βρίσκονται μπροστά σε μια σπάνια συγκυρία μεγάλης ζήτησης και αυξημένων αμοιβών. Για τους πλοιοκτήτες, όμως, η ίδια συγκυρία σημαίνει νέα κόστη, πίεση χρόνου και ανάγκη γρήγορων αποφάσεων.

Η κρίση του Ορμούζ αποδεικνύει ότι στη ναυτιλία ακόμη και το πιο μικρό τεχνικό ζήτημα μπορεί να αποκτήσει τεράστια οικονομική σημασία όταν συνδέεται με εκατοντάδες πλοία, διεθνές εμπόριο και παγκόσμια ενεργειακή ασφάλεια.

Πηγή: Pagenews.gr